|
ضرب المثل های فارسي و آيات قرآنی
1- كبوتر با كبوتر باز با باز كند همجنس با همجنس پرواز
الْخَبِيثَاتُ لِلْخَبِيثِينَ
وَالْخَبِيثُونَ لِلْخَبِيثَاتِ وَالطَّيِّبَاتُ لِلطَّيِّبِينَ
وَالطَّيِّبُونَ لِلطَّيِّبَاتِ(نور/26) زنهاي
ناپاك و زشتكار ، شايسته ي مردان ناپاكند و همچنين مردان ناپاك ،
شايسته ي زنان ناپاكند . زنهاي پاكدامن نيز، شايسته ي مردان
پاكدامن ، و مردان پاكدامن ، شايسته ي زنان پاكدامنند .
2 - هر چه كني به خود كني
گر همه خوب و بد كني
إِنْ أَحْسَنتُمْ أَحْسَنتُمْ
لِأَنفُسِكُمْ وَإِنْ أَسَأْتُمْ فَلَهَا
(اسراء/7) اگر احسان و خوبي كنيد ، به خودتان خوبي
كرده ايد و اگر بدي كنيد ، به خود بدي كرده ايد .
3- چو ايزد ببندد ز حكمت دري
به رحمت گشايد در ديگري
مَا نَنسَخْ مِنْ آيَةٍ أَوْ
نُنسِهَا نَأْتِ بِخَيْرٍ مِّنْهَا أَوْ مِثْلِهَا
(بقره /106) هر آيه اي را كه منسوخ كنيم يا آن را
متروك سازيم ، بهتر از آن يا مثل آن را مي آوريم .
4 - واعظان كين جلوه بر محراب و منبر مي كنند
چون به خلوت مي روند آن كار ديگري مي كنند
أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ
وَتَنسَوْنَ أَنفُسَكُمْ
(بقره/44) آيا مردم را به خير و نيكي سفارش مي كنيد
و خودتان را فراموش مي نمائيد.
5 - مور همان به كه نباشد
پرش
ويا اين مثل :
خدا خر را شناخت و
شاخش نداد
و همچنين :
آن دو شاخ گاو اگر خر داشتي
يك شكم در آدمي نگذاشتي
وَلَوْ بَسَطَ اللَّهُ الرِّزْقَ
لِعِبَادِهِ لَبَغَوْا فِي الْأَرْضِ
(شوري /27) اگر خداوند دزقش را براي بندگانش زياد
كنند ، در زمين طغيانمي كنند .
6 - جواب ابلهان خاموشي است
إِذَا خَاطَبَهُمُ الْجَاهِلُونَ
قَالُوا سَلَاماً
(فرقان /63) هنگامي كه جاهلان آنها را مخاطب مي
سازند ، سلام مي دهند .
7 - مزد آن گرفت جان برادر كه كار كرد
وَأَن لَّيْسَ لِلْإِنسَانِ
إِلَّا مَا سَعَى
(نجم /39) براي انسان جز آنچه كه سعي كرده نخواهد
بود .
9 - يار بي پرده از در و ديوار
در تجلي است يا اولي الابصار
فَأَيْنَمَا تُوَلُّواْ فَثَمَّ
وَجْهُ اللّهِ إِنَّ اللّهَ وَاسِعٌ عَلِيمٌ
(بقره /115) به هر طرف كه روي بگردانيد ، آنجا وجه
الله است و روي به جانب خداست .
10- سحرخيز باش تا كامروا باشي
وَمِنَ اللَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ
نَافِلَةً لَّكَ عَسَى أَن يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقَاماً مَّحْمُوداً
(اسراء /79) قسمتي از شب بيداري كن و نافله به جا
بياور تا خداوند تو را به مقام محمود برساند .
11- چيست احسان ، را مكافات اي پسر ؟
لطف و احسان و ثواب معتبر
هَلْ جَزَاء الْإِحْسَانِ إِلَّا
الْإِحْسَانُ
(الرحمن /60) آيا پاداش احسان ، چيزي غير از احسان
است ؟
12- اندر پس هر گريه ، دو صد خنده مهياست .
إِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْراً(شرح/6)
با هر سختي ، آساني است .
13- گله از هيچ كس نبايد كرد كز تن ماست آنچه بر تن ماست
وَمَا أَصَابَكُم مِّن مُّصِيبَةٍ
فَبِمَا كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ(شوري
/30) هر مصيبت و گرفتاري كه برايتان پيش مي آيد به دست خودتان
ايجاد شده است .
14- با سيه دل چه سود گفتن وعظ
نرود ميخ آهنين در سنگ
أَأَنذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ
تُنذِرْهُمْ لاَ يُؤْمِنُونَ
(بقره/6) آنها را انذار دهي يا ندهي (فائده ندارد و
) آنها ايمان نمي آورند.
15- شكر نعمت ، نعمتت افزون كند كفر ، نعمت از كفت بيرون كند
لَئِن شَكَرْتُمْ لأَزِيدَنَّكُمْ
وَلَئِن كَفَرْتُمْ إِنَّ عَذَابِي لَشَدِيدٌ(ابراهيم
/7) اگر شكر كنيد ، نعمتها را بر شما افزون مي كنم و اگر كفران
نعمت كنيد عذاب من شديد است .
16- عيسي به دين خود و موسي به دين خود .
لَكُمْ دِينُكُمْ وَلِيَ دِينِ
(كافرون /6) دين شما براي خودتان و دين من براي
خودم .
17- الا يا ايها الساقي ادر كأساً وناولها كه عشق آسان نمود اول ولي افتاد و مشكلها
أَحَسِبَ النَّاسُ أَن يُتْرَكُوا
أَن يَقُولُوا آمَنَّا وَهُمْ لَا يُفْتَنُونَ
(عنكبوت/2) آيا مردم فكر مي كنند همين كه گفتند
ايمان آورديم ، رها مي شوند و امتحان نمي گردند ؟
18- كسي كو به رَه ، بر كند ژرف چاه
سزد گر كند خويشتن را نگاه
و يا
بد مكن كه بدافتي
چَه مَكَن كه خود افتي
(عنكبوت/2) نيرنگ بد ، فقط گريبانگير اهلش مي شود .
21- مخور هول ابليس تا جان دهد
هر آنكس كه دندان دهد نان دهد
وَمَا مِنْ دَابَّةٍ فِي الأرْضِ
إِلا عَلَى اللَّهِ رِزْقُهَا وَيَعْلَمُ مُسْتَقَرَّهَا
وَمُسْتَوْدَعَهَا كُلٌّ فِي كِتَابٍ مُبِينٍ
(هود /6) هيچ جنبنده اي در زمين نيست مگر اين كه
رزقش بر عهده خداوند است .
منبع : كتاب لطايف قرآني /
كريمشاهي بيد گلي
|
